Matura z języka angielskiego to egzamin, który dla wielu uczniów wydaje się stosunkowo przewidywalny, w końcu język angielski towarzyszy im przez większość edukacji. W praktyce jednak wynik bardzo często zależy nie tyle od samej znajomości języka, a bardziej od umiejętności rozwiązywania zadań z arkusza i unikania typowych pułapek egzaminacyjnych. Nawet osoby na wyższym poziomie tracą punkty przez drobne, powtarzalne błędy.

Co istotne, te pomyłki pojawiają się każdego roku i mają podobne źródła: stres, pośpiech oraz brak świadomości, jak dokładnie oceniane są poszczególne zadania. Dobra wiadomość jest taka, że większości z nich można skutecznie zapobiec, wystarczy wiedzieć, na co zwrócić szczególną uwagę.

Na podstawie doświadczeń z tegorocznych przygotowań do matury z angielskiego na poziomie rozszerzonym w naszej szkole, zebraliśmy zestawienie najczęściej powtarzających się błędów. To realne przykłady z próbnych matur, zajęć i konsultacji, które pokazują, że czasem wystarczy jedno słowo, by stracić punkt lub go zyskać.

1. Less vs Fewer

Zasada jest prosta: „less” używamy z rzeczownikami niepoliczalnymi, a „fewer” z policzalnymi. Mimo że reguła jest prosta, łatwo o błąd przy szybkim i nieuważnym rozwiązywaniu zadań.

Przykład z zadania maturalnego: It’s a vicious circle, (im mniej turystów odwiedza) the fewer tourists visit our town, the less money we have for investing in new venues to attract travellers.

2. Articles – a/an/the

W zadaniach typu Use of English uczniowie często skupiają się na rozpoznaniu konstrukcji gramatycznej, ale zapominają o articles. Wystarczy, że w uzupełnianym fragmencie zdania pominą przedimek, aby stracić punkt, mimo że reszta zdania jest poprawna.

W wypowiedziach pisemnych problem pojawia się równie często, zwłaszcza użycie a/an gdy rzeczownik jest niepoliczalny. Tego typu błędy szczególnie pojawiają się przy opisie pojęć abstrakcyjnych lub ogólnych koncepcji, takich jak financial independence.

3. Unreal Past – It’s time + Past Simple

Większość maturzystów zna konstrukcję It’s time to + verb, ale wielu zapomina, że można też powiedzieć It’s time + Past Simple, np. It’s time we left.
Jeszcze większym wyzwaniem jest I’d rather + Past Simple. To konstrukcje, które często pojawiają się w zadaniach na poziomie rozszerzonym.

Przykład z zadania maturalnego: I’d rather (żebyś nie używał) you didn’t use your credit card while booking the accommodation for your business trip.

4. Modal verbs + Past Participle

Konstrukcje typu should have+ Past Participle, might have + Past Participle czy must have + Past Participle są dobrze znane, ale problem pojawia się, gdy trzeba wyrazić pewność, że coś się nie wydarzyło. Wtedy uczniowie często używają mustn’t have + Past Participle zamiast poprawnego can’t + Past Participle

Przykład z zadania maturalnego: Ricky (na pewno nie dodał) can’t have added any nuts to this cake. He knows I’m allergic to nuts.

5. Used to vs Be used to

Kolejny klasyk to used to + infinitive oznacza czynność, którą ktoś wykonywał w przeszłości, ale już tego nie robi (I used to play tennis).

Natomiast be used to + gerund oznacza przyzwyczajenie (I’m used to getting up early). Pomieszanie tych dwóch konstrukcji to częsty powód utraty punktów.

Przykład z zadania maturalnego: I (nie jestem przyzwyczajony do noszenia) am not used to wearing shirts and suits on a daily basis.

6. Reported Speech i backshifting

W mowie zależnej (Reported Speech) uczniowie często zapominają o cofnięciu czasu (backshifting), gdy czasownik wprowadzający jest w czasie przeszłym.

Przykład: Tom said: “I am very tired after the exam.” Częsty błąd: ✗ Tom said that he is very tired after the exam. Poprawna odpowiedź (z backshiftingiem): ✓ Tom said that he was very tired after the exam.

7. Rzeczowniki niepoliczalne w wypowiedzi pisemnej

W esejach i wypowiedziach pisemnych często pojawia się błąd polegający na dodawaniu końcówki -s do rzeczowników niepoliczalnych. Uczniowie tworzą formy takie jak advices czy informations, mimo że w języku angielskim te rzeczowniki nie występują w liczbie mnogiej. Takie błędy obniżają ocenę za poprawność językową.

Do najczęściej błędnie używanych rzeczowników należą: – advice, – information, – furniture, – equipment, – knowledge, – money – news. Pamiętaj, że wszystkie te rzeczowniki w języku angielskim są niepoliczalne.

8. Brak wyraźnej opinii w „opinion essay”

W eseju typu „opinion essay” we wstępie musi znaleźć się jasno wyrażona opinia autora. Wielu uczniów pisze świetne teksty, ale zapomina o tym jednym zdaniu, przez co tracą punkty za spójność i realizację tematu.

Warto zacząć wstęp od wyraźnego stanowiska, np.  I strongly believe that …  In my opinion ... It seems to me that …

9. Indirect questions – zły szyk zdania

W pytaniach pośrednich uczniowie często zapominają o zmianie szyku zdania na twierdzący. Po wyrażeniach grzecznościowych, takich jak I was wondering, I’d like to know czy Do you know…, nie stosuje się inwersji.

Przykład: ✅I was wondering where he is. ❌I was wondering where is he.

10. Niedokładne czytanie polecenia

Wielu uczniów traci punkty nie przez brak wiedzy, ale przez pośpiech i nieuwagę. Pominięcie jednego elementu polecenia, niezrozumienie kontekstu lub odpowiedź niezgodna z wymaganiami zadania może skutkować utratą punktów, nawet jeśli językowo odpowiedź jest poprawna.

To może zdecydować o wyniku

Świadomość tych błędów to pierwszy krok, by skutecznie ich unikać. W praktyce często to drobne elementy, które łatwo przeoczyć, mają realny wpływ na końcowy wynik. Dlatego warto nie tylko utrwalać zasady, ale też zwracać uwagę na szczegóły podczas rozwiązywania zadań.

Na maturze liczy się nie tylko wiedza, ale również uważność i umiejętność jej zastosowania. To właśnie one pozwalają przełożyć przygotowanie na dodatkowe punkty.